Als Elckerlijc van de Dood te horen krijgt dat hij een pelgrimsreis moet ondernemen waarvan niemand ooit is teruggekeerd, schrikt hij, want hij weet wat dit betekent. Hij schrikt nog meer wanneer hij merkt dat niemand hem wil of kan vergezellen. Het staat er op de drempel van de dood slecht met hem voor. Geholpen door zelfkennis en na biecht en boete, aanvaardt hij echter met een gerust hart zijn reis.

Als Mariken door haar tante een slaapplaats is geweigerd, vlucht ze in wanhoop Nijmegen uit. Ze ontmoet de duivel Moenen, die haar meelokt naar Antwerpen, waar ze zeven jaar in zonde met hem doorbrengt. Terug in Nijmegen krijgt ze berouw, maar geen priester schenkt haar vergiffenis. Uiteindelijk laat de paus drie ringen om haar hals en handen slaan. Na vele jaren als boetvaardige non te hebben geleefd, bevrijdt een engel Mariken van haar ketenen. God zelf heeft haar vergeven.

In de moraliteit Elckerlijc en het volksboek Mariken van Nieumeghen maakt de lezer op een beeldende, levendige en ontroerende manier kennis met de dilemma's, angsten en overtuigingen van de late middeleeuwer: met zijn twijfel tussen aardse weelde en hemelse zaligheid, met zijn vrees voor dood en duivel, maar ook met zijn vertrouwen op God, Maria, de kracht van het gebed en de sacramenten.